IMDb'nin en iyi 200 filminde başrol oyuncularının göz rengi araştırıldı: Mavi göz oranı yüzde 51,9 çıktı

IMDb'de en yüksek puan alan 200 film üzerinde yapılan kapsamlı bir araştırma, sinema dünyasında başrol oyuncularının göz rengi dağılımına ışık tuttu. Çalışmada, İngilizce yapımlarda başrol oyuncularının yarısından fazlasının mavi gözlü olduğu, diğer dillerdeki filmlerde ise kahverengi gözlü oyuncuların ezici bir çoğunlukla temsil edildiği ortaya kondu.

Haberler.com'da yayınlanan habere göre, araştırmada incelenen tüm filmlerdeki başrol oyuncularının yüzde 45,5'inin mavi, yüzde 35,5'inin ise kahverengi gözlü olduğu belirlendi. Yeşil ve ela gözlü oyuncuların oranının ise oldukça düşük kaldığı kaydedildi. Bu durumun, popüler sinemada mavi gözlü oyuncuların yüksek oranda tercih edilmesinin kültürel güzellik algılarıyla bağlantılı olabileceği şeklinde yorumlandı.

Erzurum Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü yüksek lisans öğrencisi Aydın Perktaş ve Iğdır Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Sait Yıldırım tarafından yürütülen çalışma yaklaşık 3 ay sürdü. Araştırma kapsamında, IMDb'nin en yüksek puan alan 160'ı İngilizce, 40'ı diğer dillerde olmak üzere toplam 200 film, başrol oyuncuları sosyolojik açıdan mercek altına alındı. Çalışmanın temel amacı, göz renginin popüler sinemada yalnızca biyolojik bir özellik mi olduğunu, yoksa estetik algılar ve kültürel temsiller aracılığıyla farklı bir anlam mı kazandığını ortaya koymaktı.

Araştırmanın en dikkat çekici bulgularından biri, filmlerin dili ile başrol oyuncularının göz rengi arasındaki ilişki oldu. İncelenen 160 İngilizce filmde mavi gözlü başrol oyuncularının oranı yüzde 51,9 olarak ölçülürken, İngilizce dışındaki 40 filmde bu oran yalnızca yüzde 20'de kaldı. İngilizce dışındaki yapımlarda kahverengi gözlü başrol oyuncularının oranının ise yüzde 75'e ulaştığı tespit edildi.

Çalışmada ayrıca, filmlerdeki başrol karakterlerinin yüzde 93,5'inin erkek, yüzde 6,5'inin kadın oyunculardan oluştuğu bilgisine yer verildi. Başrol oyuncularının ortalama boyunun erkeklerde 1,80 metre, kadınlarda ise 1,66 metre olduğu da araştırmanın diğer bulguları arasında yer aldı.

Doç. Dr. Sait Yıldırım, sinemada öne çıkan kahramanların reklamlar, afişler, dergiler ve diğer kültürel mecralar aracılığıyla toplumun farklı alanlarında görünürlük kazandığına dikkati çekti. Yıldırım, dünya genelinde kahverengi gözün yaklaşık yüzde 70-80 oranıyla en yaygın renk olduğunu, mavi gözün yaklaşık yüzde 8-10, ela gözün yüzde 5, amber gözün yüzde 5, gri gözün yüzde 3 ve yeşil gözün ise yaklaşık yüzde 2 oranında görüldüğünü aktardı. "Fiziksel çekicilik ve güzellik algıları estetik aracılığıyla biçimlendirilerek genel bir kültürel koda dönüşür. Sinemada bu paylaşılmış kodlar belirli bir yüzü, ifadeyi ve göz tipini ön plana taşıyacak biçimde yeniden örgütlenir. Bu aşamada göz rengi, biyolojik bir özellik olmakla birlikte üzerinde uzun bir kültürel anlam birikimi bulunan bedensel bir niteliktir. Göz rengi dağılımına bakıldığında, açık renkli gözlerin Avrupa kökenli nüfuslarda yoğunlaştığı, dünya genelinde ise kahverengi tonların belirgin biçimde baskın olduğu görülmektedir" diye konuştu.

Göz renginin kültürel anlamlandırılmasının yalnızca çağdaş medya temsilleriyle sınırlı olmadığını vurgulayan Doç. Dr. Sait Yıldırım, açık renkli gözlerin tarihsel ve antropolojik bağlamda da dikkat çekicilik, farklılık ve çekicilikle ilişkilendirildiğini ifade etti. Yıldırım, Kuzey ve Doğu Avrupa'da saç ve göz renginin olağan dışı biçimde çeşitlendiğini; mavi, gri, ela ve yeşil göz renklerinin bu coğrafyada kahverenginin yanında belirgin bir çeşitlilik oluşturduğunu belirtti. Bu çeşitliliğin nadir renk avantajı çerçevesinde açıklandığını kaydeden Yıldırım, "Açık renkli gözlerin tarihsel olarak yalnızca biyolojik bir özellik değil, aynı zamanda fark edilirlik ve çekicilikle ilişkilendirilen bir fenotip olarak anlam kazandığını göstermektedir. Dolayısıyla popüler sinemada mavi gözlü başrol temsillerinin yoğunluğu, biyolojik bir çekicilik gerçeğinden ziyade, izleyicinin zihninde önceden kurulmuş olan mavi göz güzelliği stereotipinin görsel kültür içinde yeniden dolaşıma sokulmasıyla ilişkilendirilebilir" değerlendirmesinde bulundu.

TürkAta Haber Ajansı