İşitme engelli sürücüler için geliştirilen yapay zeka destekli cihaza TEKNOFEST'te birincilik

Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi (RTEÜ) Bilgisayar Mühendisliği Bölümü öğrencileri Efil Saylam ve Emre Kıran, işitme engelli sürücülerin trafikte karşılaştığı zorluklara çözüm üretmek amacıyla yapay zeka destekli bir cihaz geliştirdi. Öğrencilerin 'Echo2Code' takımı adına hazırladığı proje, TEKNOFEST 2026 kapsamındaki TÜBİTAK 2242 Üniversite Öğrencileri Araştırma Proje Yarışmaları'nda 'Sosyal Yenilikçilik ve Girişimcilik' kategorisinde Türkiye birinciliğine layık görüldü.

Haberler.com'da yayınlanan habere göre, proje Öğretim Üyesi Doç. Dr. Yıldıran Yılmaz'ın 'Nesnelerin İnterneti' dersinde verdiği bir ödevden yola çıkılarak hayata geçirildi. Yaklaşık bir yıllık çalışmanın ardından araç içine monte edilebilen ve avuç içine sığabilecek boyutta tasarlanan donanım kiti, ambulans sireni, korna ve yaya seslerini anlık olarak dinleyip sınıflandırıyor. Cihaz, bu sesleri aracın ön konsolundaki ya da harici bir ekrandaki görsel uyarılara dönüştürerek sürücüye iletiyor.

Doç. Dr. Yıldıran Yılmaz, projenin bir ders ödevi kapsamında geliştirildiğini ve TEKNOFEST için başvurmayı planladıklarını belirtti. İşitme engelli bireylerin çevresel sesleri duyamadıkları için hem kendi güvenliklerinin hem de çevredekilerin güvenliğinin tehlikeye girdiğini ifade eden Yılmaz, cihazın internet bağlantısına ihtiyaç duymadığını ve kaydedilen sesleri dış ortama aktarmadığı için kullanıcı gizliliğini koruduğunu söyledi. Yılmaz, kompakt yapıdaki cihazın her araca kolayca entegre edilebildiğini ve düşük maliyetle üretildiğini aktardı.

Projenin tasarım ekibinde yer alan Efil Saylam, işitme engelli bireylerin araç kullandığını fark ettiklerini ve trafiğin tamamen sese dayalı olmasına rağmen bu bireylerin kritik sesleri duymadan hareket ettiğini gözlemlediklerini belirtti. Saylam, trafiği bu sürücüler için daha güvenli hale getirmek amacıyla yola çıktıklarını ve geliştirdikleri prototipin avuç içine sığacak kadar küçük olduğunu, aracın arka camına sabitlendiğini ifade etti.

Projenin yazılım ve yapay zeka modelini geliştiren Emre Kıran ise sistemin sürekli olarak ortamı dinlediğini ve sesleri siren, korna ile yaya sesi olmak üzere üç sınıfa ayırdığını anlattı. Sınıflandırılan seslerin araç ekranına veya harici bir ekrana görüntü olarak yansıtıldığını belirten Kıran, böylece seslerin görüntüye çevrildiğini söyledi. Kıran, 2024'te de TEKNOFEST'te finale kaldığını ve bugün birinci olmanın mutluluğunu yaşadığını dile getirdi.

TürkAta Haber Ajansı